{"id":31,"date":"2024-03-15T09:35:43","date_gmt":"2024-03-15T09:35:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.devrimciproletarya.net\/?page_id=31"},"modified":"2024-03-15T09:36:34","modified_gmt":"2024-03-15T09:36:34","slug":"muzaffer-orucoglunun-grizu-romaninda-kadina-bakis-sorunu","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/?page_id=31","title":{"rendered":"Muzaffer Oru\u00e7o\u011flu\u2019nun Grizu roman\u0131nda kad\u0131na bak\u0131\u015f sorunu"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Romanda kad\u0131n i\u015f\u00e7i yok. Oysa madenlerde en az\u0131ndan Osmanl\u0131n\u0131n son d\u00f6neminde bir \u00e7ok cephede sava\u015fa girmesi ve asker ihtiyac\u0131n\u0131n zaten var olan emek k\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fctmesi gibi nedenlerle, belli kanunlarla kad\u0131nlar\u0131n da emekg\u00fcc\u00fcne \u00fccretli kad\u0131n asker olarak dahil edildi\u011fi biliniyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ethem \u00c7avu\u015f\u2019un hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 kad\u0131n maden i\u015f\u00e7isi isimleri:&nbsp;<em>\u201cAdal\u0131 Sultan, Top\u00e7u Emine, K\u0131rd\u0131ka\u00e7t\u0131 Z\u00fclfiye\u201d<\/em>&nbsp;(yer\u00fcst\u00fc ameleleri), ve en \u00fcnl\u00fcleri&nbsp;<em>\u201cher sabah \u015fafakla kandili yak\u0131p \u015falvar\u0131n\u0131n kemerine az\u0131\u011f\u0131n\u0131 yerle\u015ftiren ve eline ald\u0131\u011f\u0131 madenci bastonu ile oca\u011fa dalan G\u00fcls\u00fcm Hatun\u201d<\/em>\u2026 Oru\u00e7o\u011flu roman\u0131nda, deli kad\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnde kocas\u0131n\u0131n madende \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcp oca\u011fa inmesini \u201colay\u201d haline getiriyor ama o madenlerde \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan kad\u0131nlardan tek kelimeyle bahsetmiyor!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Romanda kad\u0131n i\u015f\u00e7ilere yer verilmedi\u011fi gibi, kad\u0131nlar\u0131n k\u00f6y eme\u011fine (tarla, hayvanc\u0131l\u0131k, odun, su ta\u015f\u0131ma, vd), ev eme\u011fine, yeniden \u00fcretim eme\u011fine de yer verilmiyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Evliyken arad\u0131\u011f\u0131 a\u015fk ve sevgiyi maden i\u015f\u00e7isi K\u00f6r Cemal\u2019de bulamay\u0131p k\u00f6y\u00fcn delisiyle birlikte olurken k\u00f6yl\u00fc taraf\u0131ndan bas\u0131l\u0131nca, da\u011fa ka\u00e7\u0131p E\u015fk\u0131ya Bayram\u2019la birlikte olup onunla hareket etmeye ba\u015flayan Zehra, kendisini zorla g\u00f6t\u00fcr\u00fcp tecav\u00fcz etmek isteyen k\u00f6y beyini \u00f6ld\u00fcren Kumru, dilenci kad\u0131n, \u00f6nc\u00fc i\u015f\u00e7i Hur\u015fit\u2019in a\u015fk ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ingene kad\u0131n, romandaki ba\u015fl\u0131ca kad\u0131n tiplemeleri. Madenci e\u015fi olan kad\u0131nlar ise e\u015flerine ve misafirlerine \u00e7ay kahve servisi yap\u0131p arada bir s\u00f6ylenmek d\u0131\u015f\u0131nda bir \u015fey yapm\u0131yor?! Madenci dullar\u0131na \u015f\u00f6yle bir de\u011finilip ge\u00e7iliyor?! \u0130ntihar eden kad\u0131nlar\u0131n resimlerinden koleksiyon yapan 3 kar\u0131l\u0131 bir adam \u00fczerinden, havzadaki kad\u0131n intiharlar\u0131 bile post-modernle\u015ftiriliyor. Oysa havzada kad\u0131n intiharlar\u0131ndaki art\u0131\u015f\u0131n en \u00f6nemli nedenlerinden biri, ikinci m\u00fckellefiyet d\u00f6neminde jandarman\u0131n firari maden i\u015f\u00e7ilerini teslim olmaya zorlamak ad\u0131na rehin ald\u0131\u011f\u0131 e\u015f ve k\u0131zlar\u0131na taciz ve tecav\u00fczlerin yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 iken, bu da romanda yok.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Roman\u0131n kad\u0131na bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 \u00e7ok sorunlu. Kad\u0131n\/erkek eme\u011fi aras\u0131nda toplumsal cinsiyet\u00e7i i\u015fb\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc sorun olarak bile g\u00f6rm\u00fcyor. Bu i\u015fb\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn madenler temelinden, sanayi\/tar\u0131m eme\u011fi i\u015fb\u00f6l\u00fcm\u00fcyle i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7ip, hangi y\u00f6nde nas\u0131l de\u011fi\u015fti\u011fi de g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor. Madenlerin havzadaki \u00fcretim kadar yeniden \u00fcretim s\u00fcrecini de nas\u0131l \u015fekillendirdi\u011fi, kad\u0131nlara bi\u00e7ilen i\u015flevin art\u0131k, k\u00f6y eme\u011finin yan\u0131s\u0131ra, kapitalist k\u00f6m\u00fcr madenlerine ucuz emekg\u00fcc\u00fc \u00fcretmek oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kad\u0131n\u0131 erke\u011fin sevgisine, a\u015fk\u0131na, \u015fefkatine, romantizmine muhta\u00e7 ve salt bunun aray\u0131\u015f\u0131nda olan tek yanl\u0131 bir varl\u0131\u011fa indirgiyor. Bunlar elbette her daim ataerkinin kalasl\u0131k duvar\u0131na \u00e7arpan ihtiya\u00e7 ve \u00f6zlemlerdir ama, romanda kad\u0131n sorununa onca yer ayr\u0131lmas\u0131na kar\u015f\u0131n, kad\u0131nlar\u0131n erkeklere arada bir \u0131hlamur, kahve, yemek servisi yapmak ve arada bir s\u00f6ylenmek d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir emek s\u00fcreci yokmu\u015f, madenlerle bir ilgileri yokmu\u015f, kad\u0131n salt duygusal bir varl\u0131km\u0131\u015f gibi davran\u0131l\u0131yor. Kad\u0131na biraz inceltilmi\u015f ve l\u00fctfeder de onun sevgi, \u015fefkat, romantizm aray\u0131\u015f\u0131n\u0131 kabul edermi\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnen ataerkil bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n ta kendisi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Her i\u015f\u00e7i ailesinde 4-5 \u00e7ocuk, bunlar\u0131 kim do\u011furuyor, giydirip yediriyor? Tarlay\u0131 s\u00fcren, hayvanlara bakan, odun kesip toplayan kad\u0131n, \u00fcstelik erkekler madende oldu\u011fu ve k\u00f6ye geldiklerinde de s\u0131kl\u0131kla mecalsiz, hasta veya sakat olduklar\u0131 i\u00e7in, k\u00f6yde daha \u00f6nce erkeklerin yapt\u0131\u011f\u0131 pek \u00e7ok i\u015fi yapan da kad\u0131n, ve kad\u0131n eme\u011fi g\u00f6r\u00fcnmezle\u015ftiriliyor!? Kad\u0131nlara ili\u015fkin bir ka\u00e7 bireysel isyan ve eylem anektodu da (b\u00f6lgede daha 1871\u2019de kad\u0131nlar\u0131n \u00f6nderlik etti\u011fi bir isyan, madende \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131n i\u015f\u00e7iler yokmu\u015f gibi), \u201ckad\u0131nlara l\u00fctfedilmi\u015f\u201d gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Roman b\u00fct\u00fcn\u00fc i\u00e7inden, toplumsal s\u0131n\u0131f-toplumsal cinsiyet ili\u015fkisi tarihsel-diyalektik materyalist temelden ve dinamik bir tarzda kurulmad\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7\u00f6k\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Not: Muzaffer Oru\u00e7o\u011flu\u2019nun 4 ciltlik Grizu roman\u0131n\u0131n kapsaml\u0131 ele\u015ftirisini yapan \u201cGrizu, Postmodernizm, Epistemolojik \u00c7\u00f6k\u00fc\u015f\u201d kitab\u0131ndan bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Romanda kad\u0131n i\u015f\u00e7i yok. Oysa madenlerde en az\u0131ndan Osmanl\u0131n\u0131n son d\u00f6neminde bir \u00e7ok cephede sava\u015fa girmesi ve asker ihtiyac\u0131n\u0131n zaten var olan emek k\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fctmesi gibi nedenlerle, belli kanunlarla kad\u0131nlar\u0131n da emekg\u00fcc\u00fcne \u00fccretli kad\u0131n asker olarak dahil edildi\u011fi biliniyor. Ethem \u00c7avu\u015f\u2019un hat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 kad\u0131n maden i\u015f\u00e7isi isimleri:&nbsp;\u201cAdal\u0131 Sultan, Top\u00e7u Emine, K\u0131rd\u0131ka\u00e7t\u0131 Z\u00fclfiye\u201d&nbsp;(yer\u00fcst\u00fc ameleleri), ve en [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":25,"menu_order":2,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-31","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/31","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/31\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":32,"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/31\/revisions\/32"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/25"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.devrimciproletarya.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}